Menu +

دسته: مصطلحات صوفیه

«انسان کامل‏» در اصطلاح صوفیه

منبع: ریاض‌السیاحه – حاج میرزا زین‌العابدین شیروانی (مستعلیشاه) طاب ثراه پوشیده نماند که انسان کامل را به اسامى مختلفه مى‏‌خوانند و از وجهى و مناسبتى مسمى به اسمى مى‌‏نمایند؛ من‏‌جمله جبرئیل و میکائیل و اسرافیل و عزرائیل انسان کامل را مى‏‌گویند. جبرئیل از آن ‏جهت که از عالم حقایق و دقایق خبر مى‌‏دهد. میکائیل از براى آن مى‌‏گویند که از معارف و مکارم به طالبان رزق‌‏بخش است. و اسرافیل بدین سبب مى‏‌گویند که از معاد […]

فى بیان الوجد

شیخ روزبهان بقلی شیرازی اعلموا اخوانى- زادکم اللّه انوار الوجد- که حقیقت وجد از انوار تجلى مهیا شود. و آن صفو وجد است و خلاصه کار است، و جان‌رباى مرید است. که ایشان را از آفات بشریت و اخلاق طبیعیات محو کند، و جناح روح مقدس از اثقال انسانى و شیطانى خفیف کند، تا فوق العلى در هواى اسرار نزد نقاب قدس پرواز کند، و از دریچه‌‏هاى ملکوت، انوار جبروت ببیند، و از آنجا مست […]

بیان حقیقتِ «صبر» و معنى آن‏

امام محمد غزالی بدان که صبر مقامى است از مقامات دین، و منزلى از منازل سالکان. و همه مقامات دین جز به سه کار انتظام نپذیرد: معارف و احوال و اعمال. پس معارف اصول است، و احوال نتیجه آن، و اعمال ثمره احوال. پس معارف چون درختان است، و احوال چون شاخه‏‌ها، و اعمال چون میوه‏‌ها. و [این‏] در همه منازل سالکان به سوى خدا مطّرد است. و اسم ایمان گاهى به معارف مخصوص باشد، […]

فى بیان الخطاب‏

شیخ روزبهان بقلی شیرازی  اعلموا اخوانى- زادکم اللّه فهم الخطاب- که مقام خطاب خلاصه جمله مقامات است، و صرف احوال است، و منتهاى اسرار است، و کفایت آمال است، و پرورش ارواح است، و مفسر مشکلات است. و در همه مقامات از بدایت تا به نهایت خطاب است. و در مدارج سعدا به هر نفسى مشکلى است که آن منفسخ نشود الا به خطاب.  از مقام توبت تا مقام مراقبت هزار مقام است، و در […]

دخول به عالم خلوص و معرفت آن‏

سید مهدی بحرالعلوم پس بدانکه خلوص و اخلاص بر دو قسم است:اوّل: خلوص دین و طاعت از براى خداى تعالى.دوم: خلوص خود از براى او. و اشاره به اوّل است کریمه‏ لِیَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِینَ لَهُ الدِّینَ‏، و این قسم در مبادى درجات ایمان است، و بر هر کس تحصیل آن از لوازم، و عبادت بدون آن فاسد، و یکى از مقدمات وصول به قسم دویم است.و به دوم اشاره شده که: إِلَّا عِبادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِینَ‏، […]

معرفت اجمالیّه مقصد

امّا معرفت مقصد که اشاره به آن شده به قوله ظهرت ینابیع الحکمه من قلبه، مى‏‌گوئیم که: مقصد عالم حیات ابدیّه است که به لسانى آن را «بقاء به معبود» خوانند. و ظهور عیون حکمت که علوم حقیقیّه هستند اشاره به آن است. چه علوم حقیقیّه و معارف حقّه روزىِ نفوس قدسیّه است که از جانب ربّ ایشان به ایشان مى‌‏رسد، و رزق الهى از براى احیاء ابدى است.    بل أحیاء عند ربّهم یرزقون. […]

خاصیت عدد چهل در ظهور استعدادات‏

بسم اللّه الرحمن الرحیم. الحمد و الثّناء لعین الوجود. و الصّلاه على واقف مواقف الشّهود، و على آله امناء المعبود. اى همسفران ملک سعادت و صفا، و اى رفیقان راه خلوص و وفا، امکثوا انّى آنست من جانب الطّور نارا لعلّى آتیکم منها بقبس او جذوه من النّار لعلّکم تصطلون.  به طرق عدیده از سیّد رسل و هادى سبل مرویست که: من اخلص للّه أربعین صباحا ظهرت ینابیع الحکمه من قلبه على لسانه. عبارات حدیث مختلف […]

فى بیان السماع‏

 منبع: رسالهالقدس – شیخ روزبهان بقلی شیرازی اعلموا اخوانى- زادکم اللّه طیب العیش فى السماع- که قواعد سماع انواع است عاشقان حق را. و آن را بدایت و ‌‌نهایت است. و تلذذ ارواح در آن مختلف است، بر وفق مقام روح مقدس از آن لذت تواند یافت. و لیکن مهیا نشود مگر اهل سلطنت را در معرفت، زیرا که صفات روحانى با طبایع جسمانى مختلط است، تا از آن دنس مهذّب نشود، در مجالس انس مستمع نگردد. […]

فى بیان المکاشفه و المشاهده

منبع: رسالهالقدس – شیخ روزبهان بقلی شیرازی اعلموا اخوانى- زادکم اللّه حقایق المکاشفه و وقایع المشاهده- که مقام مکاشفه خصوصیت انبیاست، و معراج رسل و منهاج اولیاست. و مکاشفه بعد از مقامات و حالات باشد مر امناء حق را. و این صفت بعد از استقامت وجد پدید آید. که اگر در مبادى وجد پدید آید، هیجان است، و در آن ناتمامى است. زیرا که اثر سکر است و کشف نتواند بود، الا در تسرمد احوال و توا‌تر […]

فى بیان‌ المعاملات‏

منبع: رسالهالقدس – شیخ روزبهان بقلی شیرازی اعلموا اخوانى- زادکم اللّه حقایق المعاملات- که معاملات طرق مقامات است، و مقامات سبل مکاشفات است، و مکاشفات ابواب مشاهدات است. و در سنن حق طریق معارف نخست بر مقامات است، زیرا که بدایات است، و متمکنان را این پیرایه تا نهایات است. و معاملت همچون صورت است، و حالت همچون جان است. و صورت را از جان ناگزیر است، چنانکه جان را از صورت ناگزیر است.  و هر […]

برگهٔ بعد »